Związek Pracodawców „INDORO” był współtwórcą badania zrealizowanego na potrzeby raportu BGK dotyczącego rynku opieki długoterminowej w Polsce. Raport został przygotowany na zlecenie Banku Gospodarstwa Krajowego, we współpracy z Krajową Izbą Domów Opieki (KIDO) oraz Senior Housing & Healthcare Association (SHHA).
Po stronie INDORO zakres zaangażowania obejmował przede wszystkim prace badawczo-analityczne związane z opracowaniem raportu, w tym przygotowanie i testowanie narzędzia badania (formatu ankiety do zbierania danych), pozyskiwanie i porządkowanie danych źródłowych, a także wykonanie analiz i zestawień danych (w tym w układzie regionalnym).
Badanie dotyczyło opieki długoterminowej nad seniorami i obejmowało m.in. analizę danych dotyczących placówek publicznych i prywatnych, dostępności miejsc, kosztów, kadr oraz wybranych uwarunkowań demograficznych i ekonomicznych.
Efektem współpracy jest raport, który porządkuje wiedzę o aktualnej sytuacji opieki długoterminowej nad seniorami w Polsce, pokazuje skalę najważniejszych wyzwań oraz wskazuje kluczowe kierunki dalszych działań systemowych i inwestycyjnych.
Najważniejsze wnioski:
Polska szybko się starzeje, a skala potrzeb będzie rosła – według prognoz liczba osób w wieku 75+ ma wzrosnąć z 2,9 mln w 2023 r. do 5,8 mln w 2060 r., czyli dwukrotnie. Jednocześnie będzie spadać liczba ludności ogółem (z 37,6 mln do 30,9 mln), co dodatkowo zwiększa presję na system opieki i kadry.
Już dziś dostępność miejsc opieki instytucjonalnej jest ograniczona – na koniec 2024 r. w Polsce działało 1 583 domów opieki (DPS i prywatne placówki), a łącznie z ZOL i ZPO system dysponował ponad 151 tys. miejsc. Przekładało się to na wskaźnik dostępności dla populacji 75+ na poziomie 5,0% (lub 3,7% bez ZOL/ZPO), co raport wskazuje jako wynik niższy niż w porównywanych krajach europejskich.
Różni się też tempo dostępu do opieki – średni czas oczekiwania na miejsce w DPS wynosił ok. 6 miesięcy, podczas gdy w prywatnych domach opieki całodobowej ok. 2 miesiące. To ważny sygnał dla dyskusji o roli sektora publicznego i prywatnego oraz o modelu finansowania usług opiekuńczych.
Raport pokazuje również skalę wyzwania inwestycyjnego – przy założeniu docelowego poziomu dostępności miejsc zbliżonego do modelu holenderskiego (6% populacji 75+) Polska w 2040 r. musiałaby dysponować ok. 276 tys. miejsc. Przy obecnej bazie oznaczałoby to potrzebę utworzenia co najmniej ok. 124 tys. nowych miejsc.
Wnioski z badania są istotne nie tylko dla podmiotów działających w sektorze opieki nad seniorami, ale także dla instytucji publicznych, samorządów, inwestorów i partnerów społecznych – wszędzie tam, gdzie potrzebne są decyzje dotyczące dostępności, jakości i organizacji usług opieki długoterminowej.
Dziękujemy partnerom za współpracę przy tym projekcie!